Converteerbare leningsovereenkomst

Juridisch advies over converteerbare leningen, investeringen en groeifinanciering

Een converteerbare leningsovereenkomst legt de afspraken vast over een lening die op een later moment kan worden omgezet in aandelen. Dit instrument wordt vaak gebruikt bij startups, scale-ups en venture capital, maar kan ook relevant zijn bij bredere financieringen, herstructureringen, managementparticipaties of strategische investeringen.

Voor founders en ondernemingen kan een converteerbare lening aantrekkelijk zijn omdat financiering kan worden opgehaald zonder direct een volledige waardering en aandelenronde te structureren. Voor investeerders kan het instrument aantrekkelijk zijn omdat zij bij een volgende financieringsronde kunnen converteren tegen vooraf afgesproken voorwaarden, zoals een discount of valuation cap.

Ik adviseer ondernemers, founders, investeerders, scale-ups en M&A-adviseurs over converteerbare leningen, convertible loan agreements, seed- en bridge-financieringen, investeringsdocumentatie en de aansluiting met statuten, aandeelhoudersbesluiten en aandeelhoudersovereenkomsten.

Wat is een converteerbare lening?

Een converteerbare lening is een lening die onder bepaalde voorwaarden kan of moet worden omgezet in aandelen. Tot aan conversie is de investeerder in beginsel schuldeiser van de vennootschap. Na conversie wordt de investeerder aandeelhouder.

De conversie vindt vaak plaats bij een volgende financieringsronde, verkoop van de onderneming, IPO, maturity date of een andere vooraf afgesproken gebeurtenis. Partijen kunnen ook afspreken dat conversie verplicht is bij een qualified financing of dat de investeerder onder bepaalde omstandigheden mag kiezen tussen conversie en terugbetaling.

De afspraken worden vastgelegd in een converteerbare leningsovereenkomst of convertible loan agreement. Daarin moet duidelijk worden geregeld wanneer conversie plaatsvindt, tegen welke prijs, op basis van welke waardering, welke rechten de investeerder vóór conversie heeft en wat er gebeurt als geen conversie plaatsvindt.

Wanneer wordt een converteerbare lening gebruikt?

Een converteerbare lening wordt vaak gebruikt in de pre-seed- of seedfase, of als bridge-financiering richting een grotere investeringsronde. In die fase is het soms lastig om de onderneming goed te waarderen. Door gebruik te maken van een converteerbare lening kunnen partijen de waarderingsdiscussie uitstellen.

Ook buiten de startupcontext kan een converteerbare lening nuttig zijn. Denk aan een strategische investeerder die eerst als financier wil instappen, een aandeelhouder die tijdelijk overbruggingsfinanciering verstrekt, een managementparticipatie waarbij later conversie mogelijk is, of een onderneming die financiering aantrekt voorafgaand aan een M&A-transactie.

De converteerbare lening is dus geen puur startupinstrument, maar in de VC-praktijk komt het instrument wel het meest herkenbaar terug.

Belangrijkste aandachtspunten

De commerciële waarde van een converteerbare lening zit vooral in de conversievoorwaarden. Belangrijke onderwerpen zijn de hoofdsom, rente, looptijd, qualified financing threshold, discount, valuation cap, conversieprijs, informatieverplichtingen, default-bepalingen en afspraken bij verkoop of liquidatie.

Een discount geeft de investeerder korting op de prijs per aandeel in de volgende financieringsronde. Een valuation cap beschermt de investeerder als de waardering van de onderneming sterk stijgt. Voor de onderneming en bestaande aandeelhouders is het belangrijk om vooraf goed door te rekenen wat rente, discount, valuation cap en conversie betekenen voor verwatering en zeggenschap.

Conversie naar aandelen

Bij conversie wordt de lening omgezet in aandelen. Dit vereist meestal aandeelhoudersbesluiten en notariële uitvoering. Ook moet worden beoordeeld of voorkeursrechten van bestaande aandeelhouders gelden en of de statuten moeten worden aangepast.

In een VC-ronde moet de converteerbare lening aansluiten op de nieuwe investeringsdocumentatie, zoals preferente aandelen, liquidation preference, anti-dilution, pro rata rights, investor consent rights, leaver-bepalingen en governance-afspraken. Een eenvoudige lening kan anders bij de volgende financieringsronde juist tot vertraging of discussie leiden.

SAFE, EPOS en alternatieven

Naast de converteerbare lening bestaan andere instrumenten, zoals SAFE / EPOS overeenkomsten. Die instrumenten zijn vaak eenvoudiger en kennen meestal geen rente of vaste terugbetalingsdatum.

Voor Nederlandse ondernemingen en investeerders blijft de converteerbare lening populair omdat het instrument herkenbaar is en vóór conversie een duidelijke schuldeiserspositie kan geven. Welke vorm het meest geschikt is, hangt af van de fase van de onderneming, de fiscale en accounting-behandeling, de volgende financieringsronde en de risicobalans tussen partijen.